Trang chủ / Sản phẩm Chăm sóc Sức khỏe / Thuốc chống trầm cảm nào ít ảnh hưởng đến “chuyện ấy”

Thuốc chống trầm cảm nào ít ảnh hưởng đến “chuyện ấy”

Với nhiều người, dùng thuốc chống trầm cảm đồng nghĩa với việc họ phải đối mặt với nhiều trục trặc về đời sống sinh lý.

Các nhà khoa học hiện vẫn đang tìm hiểu, nghiên cứu thêm về tác dụng phụ của thuốc chống trầm cảm đối với tình dục, nhằm tìm ra lý do tại sao chúng xảy ra và làm thế nào để ngăn chặn chúng hiệu quả. Có thể có một số thuốc chống trầm cảm gây ra ít tác dụng phụ lên tình dục hơn, và cũng có những giải pháp hứa hẹn sẽ giúp kiểm soát hoặc ngăn ngừa những tác dụng phụ này.

Ảnh hưởng ngoài mong muốn lên nam giới và nữ giới

Dùng thuốc chống trầm cảm có thể gây ra nhiều tác dụng phụ khác nhau. Tất cả chúng, từ các vấn đề về đường ruột, dạ dày đến những lo lắng, suy nhược đã được báo cáo bởi những người dùng loại thuốc này.

Cho đến gần đây, các phản ứng phụ đối với đời sống tình dục của thuốc chống trầm cảm vân thường chưa được bác sĩ thảo luận với bệnh nhân trước khi kê toa thuốc. Nhiều trường hợp phớt lờ cho qua. Tuy nhiên, các triệu chứng của tình trạng rối loạn chức năng tình dục do tác dụng phụ của thuốc chống trầm cảm gây ra đã được nhấn mạnh trong một nghiên cứu gần đây tại Mỹ, đăng tải trên tạp chí chuyên đề Thuốc, chăm sóc y tế và An toàn bệnh nhân.

Theo đó, các triệu chứng thường gặp trên tình dục do dùng thuốc chống trầm cảm bao gồm: Giảm ham muốn tình dục; mất hứng thú về tình dục; giảm hoặc trì hoãn cực khoái; mất cảm giác; bộ phận sinh dục (thường ở nam giới) bị kích thích kéo dài…

Những triệu chứng này có thể thay đổi từ người này sang người kia. Cũng có một số triệu chứng đặc biệt đối với nam giới và phụ nữ. Ở nam giới, các triệu chứng cụ thể hơn có thể xảy ra như gặp khó khăn trong việc giữ sự cương dương, hoặc dương vật bị cương cứng dai dẳng và gây đau đớn. Nam giới cũng có thể bị xuất tinh muộn hoặc có cảm giác đau đớn khi xuất tinh.

Trong khi đó, các triệu chứng cụ thể của rối loạn chức năng tình dục gây ra bởi thuốc chống trầm cảm ở phụ nữ bao gồm vú tiết sữa bất thường (không phải đang mang thai hoặc cho con bú), có cảm giác tê ở âm đạo và núm vú…

Các triệu chứng rối loạn chức năng tình dục có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người dùng thuốc. Điều này làm ảnh hưởng đến các mối quan hệ, giảm lòng tự trọng, và khiến một số người ngừng dùng thuốc. Tuy nhiên, ngưng dùng thuốc đột ngột có thể dẫn đến các triệu chứng cũ của suy nhược, trầm cảm nên không phải là giải pháp được khuyến khích. Thay vì vậy, những người đang đối mặt với các phản ứng phụ lên tình dục có thể thử một số kỹ thuật kiểm soát vấn đề này.

Vì sao thuốc chống trầm cảm gây tác dụng phụ lên tình dục?

Nguyên nhân khiến thuốc chống trầm cảm gây ra các phản ứng phụ lên tình dục hiện vẫn chưa được hiểu một cách đầy đủ. Bản thân trầm cảm cũng có thể gây ra các phản ứng phụ về tình dục, do đó có thể gây nhầm lẫn, khó phân biệt đâu là trục trặc chăn gối do trầm cảm hay do thuốc chống trầm cảm gây ra.

Các phản ứng phụ cũng có thể xuất hiện do thực tế mỗi loại thuốc vận hành theo một cách khác nhau trong cơ thể. Ví dụ, các chất ức chế tái thu hồi serotonin có chọn lọc (SSRIs) trong thuốc chống trầm cảm khi vào cơ thể sẽ làm việc để tăng lượng serotonin tuần hoàn ở não. Serotonin giúp người dùng cảm thấy ít chán nản và lo lắng, nhưng quá nhiều serotonin có thể ức chế ham muốn tình dục và làm cho người dùng thuốc khó trải nghiệm cảm giác tình dục.

Một lý thuyết khác là khi serotonin tăng, nồng độ dopamine sẽ giảm. Dopamine là một chất hóa học trong cơ thể giúp con người tăng ham muốn, kích thích tình dục. Do đó, nếu lượng dopamine trong cơ thể ít, ham muốn tình dục sẽ suy giảm.

Những thuốc nào ít gây tác dụng phụ về tình dục hơn?

Mỗi thuốc chống trầm cảm hoạt động khác nhau trong cơ thể. Tất cả các loại thuốc chống trầm cảm chính đều có liên quan đến các phản ứng phụ về tình dục. Tuy nhiên, tỷ lệ gây rối có thể khác nhau. Những người quan tâm đến việc chuyển đổi thuốc chống trầm cảm nên tư vấn với bác sĩ chuyên khoa để có thể lựa chọn phù hợp nhất.

SSRIs

Mặc dù nhiều người có rối loạn chức năng tình dục khi dùng tất cả các loại thuốc chống trầm cảm, tuy nhiên thông thường các báo cáo đều nhắm vào SSRIs. Các thuốc khác bao gồm Zoloft, Prozac, và Paxil.

Một báo cáo đăng trên Thuốc, Chăm sóc y tế An toàn bệnh nhân cho biết, có đến 58 đến 70% những người dùng SSRI gặp các phản ứng phụ lên tình dục.

TCAs

Các TCAs như amitriptyline có thể là một lựa chọn tốt hơn cho nhiều bệnh nhân trầm cảm. Tỷ lệ dùng amitriptyline gặp các phản ứng phụ lên tình dục chỉ khoảng 7,7-10%. Có vẻ TCAs là một lựa chọn tốt hơn SSRIs cho những người có rối loạn tình dục khi dùng thuốc chống trầm cảm.

5-HT2

Cũng theo báo cáo trên Thuốc, Chăm sóc y tế và An toàn Bệnh nhân, những người dùng thuốc chống trầm cảm mới thuộc nhóm thuốc 5-HT2 có ít triệu chứng rối loạn chức năng tình dục hơn những người dùng SSRIs. Ví dụ, chỉ có 8% những người dùng thuốc nefazodone (thuộc 5-HT2) gặp các phản ứng phụ lên tình dục, hay tỉ lệ này đối với thuốc mirtazapine là 24%. Những con số này đều thấp hơn rất nhiều so với những báo cáo với SSRIs.

Các chất ức chế MAOIs

Theo thông tin đăng trên tạp chí Thực tiễn Hôn nhân gia đình (Nam Phi), một số MAOI có liên quan đến các phản ứng phụ về tình dục. Con số này phụ thuộc vào từng loại MAOI khác nhau. Ví dụ, thuốc phenelzine có liên quan đến rối loạn chức năng tình dục với tỷ lệ khoảng 40% trường hợp.

Các chất ức chế đảo ngược RIMA

Trên thực tế, để tránh các phản ứng phụ tình dục khi dùng thuốc chống trầm cảm, nhiều người đã chuyển sang dùng RIMA moclobemide. Các nhãn hiệu của nó bao gồm Aurorix, Amira, và một số loại khác. Moclobemide dường như ít gây ra các phản ứng phụ về tình dục. Chưa đến 4% người dùng moclobemide báo cáo là họ gặp phải các phản ứng phụ về tình dục khi dùng thuốc. Moclobemide là thuốc phổ biến ở Úc và Phần Lan, nhưng không được chấp thuận để sử dụng ở Hoa Kỳ.

Làm sao giảm tác dụng phụ khi dùng thuốc?

Các rối loạn chức năng tình dục khi dùng thuốc chống trầm cảm có thể không kéo dài. Trong một số trường hợp, bệnh nhân chỉ gặp các triệu chứng này trong vài tuần hoặc vài tháng đầu khi dùng thuốc, sau đó các triệu chứng sẽ trở nên ít nghiêm trọng hơn.

Nhiều trường hợp cũng có thể đạt được thành công trong việc giảm thiểu các tác dụng phụ lên tình dục bằng các cách như: thay đổi thuốc với tư vấn của chuyên gia; giảm liều lượng dùng thuốc theo thực trạng bệnh của từng cá nhân với kiểm soát của bác sĩ; thay đổi các thói quen cá nhân như tận hưởng chuyện ấy trước giờ dùng thuốc, có màn dạo đầu đầy đủ hơn, nghỉ ngơi, tập luyện điều độ để tăng lượng dopamine tự nhiên trong cơ thể…

Nguyễn Thùy (theo MedicalNews)

Tương tự

Cách tắm nước nóng tốt nhất

Tắm nước nóng là một cách tuyệt vời để thư giãn và cải thiện sức …